Tiến sĩ gốc Việt nghiên cứu mối quan hệ giữa chứng sa sút trí nhớ và hậu chấn tâm lý

Translated from AsAmNews's article Vietnamese American researcher links dementia to war trauma

By Julia Tong, on 28-12-2021, 00:00:00

Vào năm 2012, Giáo sư Oanh Meyer quan sát thấy mẹ của mình là bà Anh Le có những biểu hiện đầu tiên của bệnh mất trí. Meyer chia sẻ với tờ Philadelphia Inquirer rằng mẹ của cô, một người tị nạn chiến tranh Việt Nam, đã trở nên hoang tưởng. Bà đóng rèm và khoá cửa lại, tránh việc binh lính tìm đến nhà mình, bà sống lại những chấn thương tâm lý từ cuộc chiến. Giáo sư Meyer kết hợp chứng hoang tưởng hậu chiến của mẹ cô vào công trình nghiên cứu hậu tiến sĩ của mình. Cô phỏng vấn các nhân viên chăm sóc và thấy rằng người Việt lớn tuổi có khuynh hướng suy giảm trí nhớ cao. Tiến sĩ Meyer tin rằng chấn thương hậu chiến có liên quan đến chứng suy giảm trí nhớ, và bắt đầu nghiên cứu sâu hơn về chủ để này. Ở thời điểm hiện tại, với tư cách là một phó giáo sư tạm thời tại Trung tâm Bệnh Alzheimer của trường UC Davis, cô Meyer đã được Viện Lão hóa Quốc gia tài trợ 7.2 triệu USD để nghiên cứu sâu hơn về mối liên quan giữa chấn thương tâm lý và hội chứng suy giảm trí nhớ ở người già trong cộng đồng Việt Nam. Theo UC Davis, nghiên cứu “Vietnamese Insights Into Aging Program” (VIP) của cô sẽ theo dõi 570 người cao tuổi Việt Nam ở vùng phía Bắc California. Tiến sĩ Meyer đã hợp tác với các tổ chức cộng đồng địa phương như Asian Resources, Inc. nhằm quảng bá rộng rãi cho dự án. Cô hy vọng công trình này sẽ cung cấp các dữ liệu quan trọng về nhóm dân số rất ít khi được nghiên cứu này. “Chúng tôi không có thông tin gì về số lượng người Việt cao tuổi bị mắc chứng sa sút trí nhớ.” Meyer chia sẻ với Inquirer. “Đây sẽ là nghiên cứu đầu tiên về nhóm đối tượng này.” Chiến tranh Việt Nam tàn phá quốc gia nặng nề, kéo theo những tổn hại nghiêm trọng lên người dân. Sau khi kết thúc, ước tính có khoảng 2 triệu người dân thường thiệt mạng và 3 triệu người tị nạn rời khỏi Việt Nam. Trong số đó có mẹ của Tiến sĩ Oanh Meyer, người đã rời đi chỉ một ngày trước khi Sài Gòn sụp đổ. Theo dữ liệu của Viện Chính sách Di cư, chính quyền Hoa Kỳ đã tài trợ cho gần 125 nghìn người tị nạn từ miền Nam sơ tán, rồi dần tiếp nhận thêm nhiều người di cư nữa trong vài thập kỷ sau đó. Hiện nay, có khoảng hơn 1.3 triệu người nhập cư Việt Nam, tức 3% tổng số dân nhập cư, sinh sống tại Mỹ. Hoa Kỳ có số lượng người nhập cư từ Việt Nam khá cao, nhưng các học thuật về người tị nạn vẫn vô cùng hiếm hoi. Các nghiên cứu trước đây về mối liên hệ giữa chứng mất trí và hậu chấn tâm lý (PTSD) thường tập trung vào các cựu chiến binh Hoa Kỳ đã từng tham chiến. Tuy nhiên, mặc dù đa số người Việt tại Mỹ đã sống qua thời chiến, hiện nay vẫn chưa có nghiên cứu nào về các tổn hại tâm lý mà chấn thương hậu chiến đã ảnh hưởng lên cộng đồng này. Hơn thế nữa, Tiến sĩ Meyer còn quan sát được tình trạng thiếu thốn nhận thức và các tài nguyên chăm sóc sức khỏe tâm lý trong cộng đồng người Việt. Theo UC Davis Health, người Mỹ gốc Việt vẫn là một nhóm dân ít được hỗ trợ bởi những lý do về rào cản ngôn ngữ, địa vị kinh tế xã hội thấp, và nhiều vấn đề sức khỏe. Mặt khác, sự hiểu biết có hạn của cộng đồng về chứng sa sút trí nhớ hay các bệnh tâm lý khác rất có thể sẽ cô lập bệnh nhân. Người nhà hoặc nhân viên chăm sóc có thể xem bệnh sa sút trí tuệ chỉ là biểu hiện lão hóa bình thường. Nghiên cứu của Tiến sĩ Meyer tập trung vào việc cung cấp các tài nguyên hỗ trợ và giáo dục dựa trên hiểu biết văn hóa để giải quyết những vấn đề kể trên. Trong học thuật được đăng trên tạp chí Dementia gần đây, cô thiết kế một chương trình trị liệu can thiệp (intervention program) với những nhu cầu văn hóa đặc biệt dành riêng cho bệnh nhân đãng trí người Việt. Phương án này đã nhận được nhiều phản hồi tích cực từ các nhân viên chăm sóc cũng như các bệnh nhân tham gia ban đầu. Cô hy vọng nghiên cứu sau này sẽ phát triển thêm nhiều phương pháp trị liệu hiệu quả hơn trong tương lai. “Nếu chúng ta tìm ra được mối quan hệ giữa những chấn thương tâm lý có từ trước với chứng suy giảm trí nhớ, chúng ta sẽ có thể phỏng đoán được nguy cơ mắc bệnh của một người,” Meyer nói với UC Davis Health. “Chúng ta sẽ có thể giúp đỡ họ và có lẽ là cả những người thân chăm sóc họ.” Mặc dù nghiên cứu này sẽ cung cấp các thông tin cần thiết về cộng đồng người Việt là chủ yếu, Tiến sĩ Meyer cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của những dữ liệu về ảnh hưởng hậu chấn tâm lý lên người tị nạn, đặc biệt là khi nước Mỹ ngày càng có nhiều người tị nạn chiến tranh từ Afghanistan. “Số lượng người tị nạn đến Mỹ vẫn sẽ ngày càng tăng," Giáo sư Meyer nói với Inquirer. “Nghiên cứu về trải nghiệm của cộng đồng người Việt có thể sẽ giúp chúng ta hiểu được trải nghiệm của các cộng đồng người tị nạn khác, cũng như các vấn đề sức khỏe tâm thần của họ trong tương lai.”


Người dịch: Phuong Anh

Biên tập: Bảo Trân & Vũ Yên