Tập đoàn Trump Organization gặp rắc rối lớn

Translated from The Atlantic's article The Trump Organization Is in Big Trouble


Các cáo trạng cáo buộc giám đốc tài chính và tập đoàn này vi phạm pháp luật một cách trắng trợn.


By Daniel Hemel, on 02-07-2021, 03:00:00

Các cáo trạng cáo buộc giám đốc tài chính và tập đoàn này vi phạm pháp luật một cách trắng trợn. Nếu những gì bản cáo trạng hôm qua đã nêu là đúng, thì Trump Organization và giám đốc tài chính (CFO) Allen Weisselberg đã trốn thuế một cách trắng trợn trong vòng hơn một thập kỷ qua. Các báo cáo ban đầu cho thấy những tội danh đã nêu dính líu tới “phúc lợi bổ sung ngoài thù lao” (fringe benefits). Thế nhưng điều này nghe qua có thể gây ra ấn tượng không chính xác về mức độ nghiêm trọng của sự việc. Trump Organization và Weisselberg không vi phạm một vài luật nhỏ thuần túy về mặt kỹ thuật. Họ đã trắng trợn vi phạm những yêu cầu thuế căn bản, bòn rút hàng trăm ngàn USD khỏi bang New York cũng như thành phố New York. Có lẽ cáo buộc mạnh nhất là về căn hộ trên Đại lộ Riverside ở Manhattan, nơi Weisselberg sống chung với vợ mình. Theo bản cáo trạng, Trump Corporation - một trong những công ty con của Trump Organization - đã chi trả khoảng $100,000 USD/năm tiền thuê nhà, tiền điện nước và garage nói chung cho căn hộ này từ năm 2005. Trump Corporation không báo cáo những khoản chi trả như tiền thù lao trong đơn khai thuế W-2 của Weisselberg, và Weisselberg cũng không đưa khoản tiền này vào bản báo cáo thuế của mình. Nhưng theo bản cáo trạng, Trump Organization lại duy trì sổ sách riêng cho thấy các khoản tiền này được tính như một phần tiền thù lao cho Weisselberg. Khi Trump Corporation trả tiền thuê nhà cho ông này, tập đoàn đã trừ lương của Weisselberg một khoản tương đương. (Cả Weisselberg và Trump Organization đều không nhận tội ngày hôm qua). Đây có thể gọi là “phúc lợi bổ sung” - một từ trong luật thuế để chỉ những dịch vụ hay khoản phúc lợi ngoài thù lao đã định, nhưng đây là một mánh khoé trốn thuế phổ biến. Dưới luật thuế liên bang và tiểu bang New York, chỗ ở được nhà tuyển dụng cung cấp là một phần trong thu nhập chưa tính thuế phải khai báo của nhân viên. Có một số ngoại lệ cho luật này - ví dụ nếu doanh nghiệp cần nhân viên ở trong khuôn viên của mình như một phần của công việc, hay nếu nhà tuyển dụng là một cơ sở tôn giáo và nhân viên là người của giới tăng lữ (clergy). Nhưng Weisselberg không sống trong khuôn viên của Trump Organization vì lý do công việc (và Chủ nghĩa Trump chỉ là một tôn giáo theo nghĩa ẩn dụ). Nếu Trump Organization giữ hồ sơ sổ sách riêng để lưu trữ những khoản chi tiêu này mà không báo cáo với thuế vụ, đây không chỉ đơn thuần là lơ là trong khâu kế toán nữa. Về mặt tiền bạc thì những cáo buộc liên quan tới căn hộ của Weisselberg chiếm nhiều tiền nhất, lên tới tầm 1.2 triệu USD thu nhập chưa tính thuế từ năm 2005 tới năm 2017. Nhưng bản cáo trạng hôm qua còn nhiều ví dụ trốn thuế khác. Ví dụ như luật đã rõ ràng rằng nếu như nhà tuyển dụng chi trả tiền học cho gia đình nhân viên, khoản tiền đó sẽ tính vào thu nhập của nhân viên và sẽ bị áp thuế (trừ trường hợp nhân viên của những tổ chức giáo dục). Dù vậy, Donald Trump bị cáo buộc đã trả tiền học trường tư cho hai người cháu của Weisselberg, ký tên mình trên những tờ séc có trị giá lên tới gần $360,000 USD từ năm 2012 và 2017. Trump Organization và giám đốc Weisselberg đáng ra phải báo cáo khoản tiền này như một phần thu nhập của Weisselberg, nhưng hai bên đều đã không làm vậy. Cũng như những điều trên, luật đã ghi rõ việc nhân viên sử dụng phương tiện đi lại của công ty cho mục đích cá nhân cũng được tính là thu nhập có thể tính thuế. Nhưng theo bản cáo trạng, Trump Organization đã cho thuê hai chiếc Mercedes-Benz được sử dụng bởi Weisselberg và vợ mình với giá gần $200,000 USD. Lại một lần nữa, bản cáo trạng đã nêu rằng Trump Organization và ông Weisselberg đã không báo cáo khoản này với Sở Thuế vụ. Và cũng như những khoản trên, vụ thuê xe Mercedes này được giữ trong sổ sách kế toán riêng.

Đây là những hành vi có thể đưa người ta vào tù, như trường hợp nhà đầu tư Richard Josephberg bị tuyên án bốn năm tù vào năm 2007 khi được doanh nghiệp trả tiền nhà ở Hạt Westchester, New York và Greenwich, Connecticut, cộng thêm những vi phạm về thuế khác. Một tỉ phú bất động sản khác là Leona Helmsley, một địch thủ trước đây rồi thành bạn của Trump, cũng ngồi bốn năm trong tù vì lỗi tương tự. Công ty của bà trả tiền tu sửa căn biệt thự ở Greenwich mà không chịu báo cáo khoản tiền này vào mục thu nhập. (Tình cờ thay, vị công tố viên trong vụ án Helmsley lại là luật sư riêng của Trump sau này, ông Rudy Giuliani). Thường thì những vi phạm pháp luật về thuế nêu trên sẽ được xử ở cấp liên bang. Nhưng những vụ xử gian lận thuế ở cấp tiểu bang không phải là hiếm. Helmsley bị kết tội gian lận thuế cấp tiểu bang trước khi bà phải hầu toà cấp liên bang. Theo bản cáo trạng hôm qua thì thành phố New York City và tiểu bang New York đã mất 345,000 USD tiền thuế không được Weisselberg trả. Khi Tổng Chưởng lý bang New York Letitia James mở cuộc điều tra vào Trump Organization hơn một năm trước, cả Sở Thuế vụ (IRS) và Bộ Tư pháp đều dưới trướng Tổng thống đương nhiệm Trump. Công tố viên New York đã thụ lý vụ án này trong khi phía liên bang khả năng đã không làm được lúc đó. Bà James đúng là có mục đích chính trị khá mạnh trong việc theo đuổi các tội danh của các cá nhân trong Trump Organization. Trong chiến dịch tranh cử Tổng Chưởng lý bang New York năm 2018 của mình, bà nói rằng Trump nên bị xử phạt hình sự, và nếu James có thể buộc tội vị cựu Tổng thống đầy tai tiếng ở bang nhà của mình thì sẽ có lợi thế rất lớn trong cuộc đua Thống đốc New York năm 2022. (James vẫn chưa tuyên bố chay đua cho chức thống đốc, nhưng bà không loại trừ khả năng sẽ tranh cử). Cáo trạng ngày hôm qua có thể là một phần chiến lược để "lật" Weisselberg và sử dụng ông như nhân chứng chống lại sếp cũ của mình. Nhưng nếu những cáo buộc là đúng thì Weisselberg cũng chẳng phải là một người bên lề vô can vô tội. Bản cáo trạng đã mô tả ông là một tay sành sỏi trong giới tài chính, một giám đốc tài chính được trả nhiều tiền của một đế chế tài chính bao trùm, người sẽ làm mọi cách để gian lận thuế và giờ phải chịu hậu quả cho những gì mình gây ra. Vâng, đây là một vụ án có hơi hướng chính trị. Nhưng nếu những gì trong cáo trạng nêu ra là đúng thì đây rõ ràng là một vụ án gian lận thuế - không còn gì để bàn cãi khi gọi nó là một vụ án hình sự. Việc có quan hệ với một chính khách gây tranh cãi không nên là bản án tù cho ai đó. Tuy vậy, nó cũng không nên bảo đảm người đó có thể thoát khỏi vòng pháp luật. Tác giả Daniel Hemel là giáo sư tại trường Luật thuộc Đại học Chicago (University of Chicago Law School) và là giáo sư thỉnh giảng tại trường Luật thuộc Đại học New York (New York University School of Law).


Người dịch: Sam Tran

Biên tập: Derek Phan