Phôi thai 6 tuần tuổi đã có trái tim hay chưa?

Updated: Sep 19

Translated from NPR's article The Texas Abortion Ban Hinges On 'Fetal Heartbeat.' Doctors Call That Misleading

By SELENA SIMMONS-DUFFIN, on 02-09-2021


Thuật ngữ “nhịp tim thai”, được dùng trong luật chống phá thai ở Texas, dễ gây hiểu lầm và không dựa trên khoa học sức khoẻ sinh sản. Cái mà máy siêu âm dò được ở 6 tuần của thai kỳ chỉ là hoạt động điện của tế bào chứ chưa phải của trái tim hoàn chỉnh. Âm thanh đó được máy siêu âm giả lập.


Về Luật phá thai ở Texas: Một bác sĩ không được cố tình thực hiện thủ thuật chấm dứt thai kỳ cho thai phụ khi nhịp đập tim thai đã xuất hiện.


Luật mới này định nghĩa “nhịp tim thai” như là “hoạt động cơ tim hay là nhịp điệu lặp lại nhịp nhàng của quá trình co bóp tim của thai nhi trong túi ối” và cho rằng thai phụ có thể dựa vào tín hiệu đó mà xác định là “những thai nhi đó có khả năng sống sót đến hết thai kỳ”.


Nhưng âm thanh tim thai giả lập được dùng để gây hiểu lầm cho nhiều người, theo những chuyên gia sức khoẻ sinh sản. Đó chỉ là hoạt động điện của một nhóm tế bào. Nó không nói lên chức năng của hệ thống tim mạch hay hoạt động chức năng của trái tim.

Dr. Nisha Verma, bác sĩ sản khoa của American College of Obstetricians and Gynecologists cho biết: "Khi dùng máy đo để nghe nhịp tim ở người trưởng thành, âm thanh nghe được là hoạt động đóng mở của valve tim. Còn âm thanh giả lập bởi máy siêu âm trong những tuần thai đầu tiên rất khác. “Ở tuần thai thứ 6, những valve tim này chưa xuất hiện”. Đó là lý do tại sao thuật ngữ “nhịp tim thai- fetal heartbeat” là cách dẫn dắt sai lạc, theo Dr. Jennifer Kerns, giáo sư sản khoa tại University of California, San Francisco. Trong khi trò chuyện với thai phụ và người nhà, các bác sĩ có thể dùng từ “nhịp tim thai” trong giai đoạn này cho họ dễ hiểu nhưng nó không phải là thuật ngữ đúng. Thuật ngữ này không được dùng rộng rãi trong y văn vào giai đoạn này. Nó giống như khi nha sĩ nói với bệnh nhân về những con sâu răng, thì thực tế là những vi khuẩn làm tổn hại răng miệng. 6 tuần sau khi thụ tinh, khối tế bào đó chính xác là phôi thai-"embryo" chứ không được gọi là bào thai-"fetus", Kerns giải thích. Fetus thường được dùng ít nhất 8 tuần sau khi thụ tinh. Kerns cho là luật đã cố tình mập mờ trong việc dùng thuật ngữ để gây hiệu ứng mạnh. Ví dụ nếu dùng phôi thai- embryo sẽ không gây hiệu ứng thị giác vì lúc này nó chỉ là một khối tế bào không mang dáng người. Trong khi đó, họ dùng từ bào thai - fetus để người khác hình dung là “à đó là một thứ đã mang hình hài của con người”. “Nhịp tim thai” thực sự chỉ đo được bằng máy Doppler từ khoảng tuần thứ 10 trở đi. Thuật ngữ “nhịp tim thai” là công cụ trong nhiều luật hạn chế phá thai trong nhiều năm, theo Guttmacher Institute, ví dụ luật được thông qua lần đầu tiên vào 2013 tại North Dakota nhưng bị toà bác bỏ. Từ đó trở đi, hàng tá tiểu bang thông qua luật tương tự, nhưng Texas là nơi đầu tiên luật trở nên hiệu lực. Hoạt động của tim có nghĩa là gì ở giai đoạn đầu của thai kỳ Văn bản luật Texas khẳng định rằng "nhịp tim của thai nhi đã trở thành một yếu tố y tế quan trọng để dự đoán rằng một đứa trẻ chưa sinh ra đời có sự sống" và cô nói tiếp, "người phụ nữ mang thai thường rất hào hứng khi biết đứa con trong bụng của mình sẽ phát triển đến tháng sinh dựa trên tim thai." Tuy nhiên, các bác sĩ khoa sản không dựa vào thông tin này. “Chúng tôi không dùng tim thai để dự báo ngày sinh.” - Tiến sĩ Samantha Kaplan, bác sĩ sản phụ khoa tại Trung tâm Y tế Boston và trợ lý giáo sư tại Trường Y thuộc Đại học Boston cho biết. "Hay, thành thật mà nói, để dự đoán rằng thai kỳ sẽ tiếp tục cho đến khi sinh nở." Cô nói, đối với nhiều người, vẫn có tim thai nhưng vẫn bị sẩy thai Kerns nói: “Không có gì cụ thể và chắc chắn về việc phát hiện tim thai ngụ ý một điều gì liên quan đến sức khỏe của phụ nữ hoặc thai kỳ,” Kerns nói. "Đó là một chỉ số - trong số nhiều chỉ số - cho thấy thai kỳ có thể đang tiến triển theo chu kỳ dự kiến." Theo luật Texas, phụ nữ phải nhanh chóng biết mình có thai: "Sáu tuần là không đủ" Trên thực tế, rất khó để một phụ nữ biết mình đang mang thai nếu không siêu âm phát hiện tim thai. Cô ấy sẽ phải theo dõi chu kỳ kinh nguyệt của mình cẩn thận, có kinh đều đặn, thông báo trễ kinh và sau đó có thể nhanh chóng đến gặp bác sĩ để xác nhận có thai. Kaplan cho biết: “Thời gian kinh nguyệt có thể khác nhau và có thể bình thường nếu kéo dài từ 21 đến 42 ngày,” Kaplan nói thêm rằng “trễ kinh” có thể xảy ra vì nhiều lý do, một số không liên quan đến việc mang thai. “Có thể là do căng thẳng, có thể là do thay đổi giấc ngủ, thay đổi cân nặng, đi lại. Chúng tôi thực sự khuyên phụ nữ rằng họ không nên hoảng sợ về việc trễ kinh một hoặc hai tuần". Thời kỳ mang thai được tính từ ngày bắt đầu kỳ kinh cuối cùng của người phụ nữ. Một vài tuần sau đó, nếu quá trình thụ tinh và làm tổ xảy ra, Kern nói, có “khoảng thời gian vài ngày, có thể nhiều nhất là một hoặc hai tuần, bạn thực sự có thể thấy thai trong tử cung [bằng siêu âm] trước khi dò ra hoạt động cơ tim hay hoạt động điện lý”. Cô cho biết thêm điều luật Texas "rõ ràng đang cố gắng thay đổi tình trạng phá thai ngay từ thời điểm phát hiện có thai với mục tiêu loại bỏ gần như tất cả các vụ phá thai". Verma cho biết cách xác định thời kỳ mang thai trên lâm sàng không trực quan và khiến mọi người hiểu sai về tác động thực sự của những điều luật này. Cô cho biết: “Tôi thực sự đã nghiên cứu về hiểu biết của dân thường về 'sáu tuần'. "Nhiều người nghĩ rằng 'sáu tuần' là sáu tuần kể từ lần trễ kinh đầu tiên của bạn, nhưng thực tế nó là sáu tuần kể từ kỳ kinh cuối cùng của bạn." “6 tuần là không đủ”, cô cho biết thêm. “Nếu một người có chu kỳ kinh nguyệt đều đặn - tức là tháng nào cũng có kinh nguyệt vào đúng một khoảng thời gian - thì chỉ cần trễ 2 tuần cũng có thể là họ đã mang thai 6 tuần.” Kaplan cho biết nhiều người không phát hiện ra sớm việc họ mang thai. Những người đặc biệt chú trọng đến chu kỳ kinh nguyệt và đến phòng khám sớm thường là những người vững tài chính và có kiến thức về sinh sản. “Đối với 1 người có điều kiện tiếp cận y tế dễ dàng sẽ nói ‘Ừm, tôi thấy hơi buồn nôn, tức ngực. Tôi nghĩ mình cần thử thai.’"

“Nhưng với một người phải chật vật sống qua ngày thì họ sẽ không còn thì giờ bận tâm đến việc thử thai. Và đến lúc họ phát hiện ra thì cũng đã quá muộn rồi.”

Người dịch: Pham Khanh Linh, Chau Tran

Biên tập: Chau Tran